បញ្ញត្តិ និង បរមត្ថ (៨)

ដូច្នោះ រូប​ដែល​កំពុង​ប្រាកដ​តាម​ផ្លូវ​ភ្នែក​ខណៈ​នេះ ដែល​មាន​អាយុ​១៧​ខណៈ​ចិត្ត ត្រូវ​រលត់​ទៅ​មុន​ចិត្ត​ឮ ទើប​កើត​ឡើង​បាន​ ដូច្នោះ​ ដែល​ប្រាកដ​ហាក់​ដូច​ជាទាំង​ឮ​ផង​ ទាំង​ឃើញ​ផងនោះ ក៏​ពី​ព្រោះ​រូប​កើត​រលត់​ប្រាកដ​ បន្ត​ទាំង​តាម​ផ្លូវ​ចក្ខុ​ទ្វារវិថី (​ភវង្គ​ខ័​ណ្ឌ) និង​មនោ​ទ្វារវិថី​យ៉ាង​សន្ធឹក​សន្ធាប់​រហូត​ដល់​ប្រាកដ​ជា​មាន​មនុស្ស​កំពុង​ដើរ​ កំ​ពុង​លើក​ដៃ​ និង​ធ្វើ​ចលនា​ផ្សេង​ៗ​ជា​ដើម​។ ប៉ុន្តែ​កាល​ណា​មិន​បាន​ប្រចក្សការ​កើត​ឡើង​ និង​រលត់​ទៅ​វិញ​យ៉ាង​រហ័​ស ​របស់​នាម​ធម៌​នោះ​ទេ ក៏​ប្រកាន់​នូវ​បញ្ញត្តិសភាវៈ​ដែល​ប្រាកដ​នោះ​ជា មនុស្សខ្លះ ជា​ស្ត្រី​ខ្លះ ប្រុស​ខ្លះ វត្ថុ​នេះ​វត្ថុនោះ​ខ្លះ​ទៅ​វិញ​។ ប៉ុន្តែ​គួរ​រំលឹក​ថា តាំង​តែ​ផ្តើម​សិក្សា​បរមត្ថ​ធម៌​នោះដឹង​ថា​បរមត្ថ​ធម៌​ជា​សភាវធម៌​មាន​ពិត​ដេល​មិន​មែន​ សត្វ​ បុគ្គល តួ​ខ្លួន​ មិន​មែន​ស្រី​ប្រុស​ មិន​មែន​វត្ថុ​របស់​ណាៗ​ឡើយ​ ធម៌​ដែល​ជា​សច្ចធម៌​នោះត្រូវ​ជា​សេចក្តីពិត​តាំង​ពី​ដើម​រហូត​ជានិច្ច ទំរាំ​នឹង​អប់​រំ​ចម្រើន​បញ្ញា​ឡើង​ដល់​ថ្នាក់​ប្រចក្ស​ច្បាស់​នូវ​សភាវធម៌​តាម​ដែល​ធ្លាប់​បាន​ឮ​ បាន​និយាយ​ថា បរមត្ថ​ធម៌​ជា​សភាវៈ​ដេល​មាន​ពិត​ដែល​មិន​មែន​សត្វ​ បុគ្គល តួ​ខ្លួន​នោះ។ រស​មាន​ពិត​ រឹង​មាន​ពិត បញ្ញត្តិ​រស​និង​រឹង​នោះ ថា​ទំពាំង​បាយ​ជូរ តែ​សភាវៈ​ដេល​មាន​ពិត​គឺ​រូប​កើត​ឡើង​ហើយ​រលត់​ទៅ​ប៉ុណ្ណោះ ព្រោះ​ដូច្នោះទើប​មិន​មាន​ទំពាំំង​បាយ​ជូរ​មិន​មាន​សត្វ​ បុគ្គល​ គឺ​មាន​ត្រឹម​តែ​រូប​ធម៌ និង​នាម​ធម៌​ដែល​កើត​រលត់​បន្ត​គ្នា​យ៉ាង​រហ័ស​ប៉ុណ្ណោះ​ឯង​។

បរមត្ថ​ធម៌ ជា​បរមត្ថ​ធម៌ មិន​មែន​បញ្ញត្តិ។ ការ​សិក្សា​និង​ការ​បដិបត្តិធម៌​គឺ​ត្រូវ​ត្រង់​តាម​ដែល​បាន​សិក្សា​ក្នុង​ពេល​មុន និង​ត្រូវ​ត្រង់​ដល់​លក្ខណៈ​នៃ​សភាវធម៌​តាម​សេចក្តី​ពិត​ដូច​តាម​ដែល​សិក្សា​ថា​បរមត្ថ​ធម៌​ជា​អនត្តា​នោះ ក៏​នឹង​ត្រូវ​ចូល​ទៅ​ដល់​អត្ថ​នៃបរមត្ថ​ធម៌​ទាំង​ថ្នាក់​នៃ​ការ​ស្តាប់​ ទាំង​ការ​ពិចារណា​ ទាំង​ការ​អប់​រំ​ចម្រើន​បញ្ញា​រហូត​ដល់​ប្រចក្ស​ច្បាស់​នូវ​សេចក្តី​ពិត​តាម​ដែល​បាន​សិក្សា​រួច​មក​ហើយ​ផង​ដែរ​។

ខ-​អម្បាញម៉ិញ​ដែល​លោក​អ្នក​ស្តាប់​សួរ​ថា​បញ្ញត្តិ​ជា​រប់ស​ពិត​ឬ​ទេ? បើ​នឹង​និយាយថា​ របស់​ពិត​ត្រង់​លោក​ញែក​ទុក​ថា​ជាបរមត្ថ​សច្ចៈ និង​សម្មតិ​សច្ចៈ​ បញ្ញត្តិ​ និង​ជា​សម្មតិ​សច្ចៈ​បាន​ឬ​ទេ?

សុ-​បាន​តែបញ្ញត្តិ​ មិន​មែន​បរមត្ថ​ដូច​ឈ្មោះទំ​ពាំង​បាយ​ជូរ ឈ្មោះ​ទំ​ពាំង​បាយ​ជូរ​មិន​មាន​រស​អ្វី​ទាំង​អស់​ តែ​រស​ជា​សភាវធម៌​ដែល​មាន​ពិត និង​បញ្ញត្តិ​រស​នោះ​ថា ជា​ទំ​ពាំង​បាយ​ជូរ​។

លោភ​មូល​ចិត្ត​ទិដ្ឋិគតវិប្យយុត្តនោះ ក្រៅ​ពី​ពេញ​ចិត្ត​ក្នុង​រូប សម្លេង​ ក្លិន​ រស​ ផោដ្ឋព្វៈ និង​ពេញ​ចិត្ត​នូវ​បញ្ញត្តិ​ក្នុង​ជីវិត​ប្រចាំ​ថ្ងៃ​ហើយ​នោះ​ ក៏​មាន​ពេញ​ចិត្ត​ក្នុង​មិច្ឆា​សមាធិ​ទៀត ដូច​អ្នក​ដែល​ពេញ​ចិត្ត​ក្នុង​ការ​បរហារ​រាង​កាយ ដឹង​ថា​បើ​ហាត់​ហ្វឹក​បែ​បយោគៈ ដោយ​ឲ្យ​ចិត្ត​តាំង​មាំ​ចុច​ត្រង់​ខ្យល់​ដង្ហើម​នឹង​ធ្វើ​ឲ្យ​រាង​កាយ​រឹង​ប៉ឹង​ក្នុង​ខណៈ​នោះ​ជា​ការ​ធ្វើ​សមាធិ​មួយ​ប្រភេទ ​ដែល​កាល​ណា​មិន​មែន​កុសល​ចិត្ត ក៏​នឹង​ត្រូវ​លោភ​មូល​ចិត្ត​ដែល​ជា​មិច្ឆា​សមាធិ​ តែ​អ្នក​នោះ​មិន​បាន​យល់​ខុស​ទេ​ថា នេះ​ជា​ផ្លូវ​គន្លង​ដែល​នឹង​ធ្វើ​ឲ្យ​ដឹង​ច្បាស់​អរិយសច្ច​ធម៌​ខណៈ​នោះ​ គឺ​ត្រឹម​តែ​ជា​សេចក្តី​ពេញ​ចិត្តដែល​នឹង​ធ្វើ​សមាធិ និង​ដឹង​ថា​ក្នុង​ខណៈ​នោះប្រាថ្នា​ត្រូវ​ការ​សមាធិ ដើម្បី​ប្រយោជន៍ដល់​សុខភាព​រាង​កាយ​ប៉ុណ្ណោះ​ មិន​មែន​យល់​ខុស​ទេ ដោយ​ប្រកាន់​ថា​ត្រូវ​ធ្វើ​យ៉ាង​នេះ​សិន​ រួច​ហើយ​ទើប​មក​ពិចារណា​ជា​ក្រោយ​នូវ​នាម​ធម៌​ និង​រូប​ធម៌​ នឹង​បាន​ឆាប់​រហ័ស​ សឹង​បើ​យល់​យ៉ាង​នោះ​ហើយ គឺ​មិន​យល់​លក្ខណៈ​នៃ​សម្មា​សតិ មិន​ដឹង​ថា​សម្មាសតិ​ជា​អនត្តា ព្រោះ​ថា​មិន​មែន​ត្រូវ​ទៅ​ឲ្យ​ធ្វើ​មិច្ឆា​សមាធិ​សិន​ រួច​សឹង​បាន​មក​ឧ​បត្ថម្ភ​ឲ្យ​បញ្ញាអាច​នឹង​ដឹង​នូវ​លក្ខណៈ​នៃ​នាម​ធម៌​ និង​រូប​ធម៌​បាន​នោះ​ទេ​ ប៉ុន្តែ​ការ​​ដែល​សតិ​នឹង​ជា​សម្មាសតិ ជា​មគ្គ​ ១ ក្នុង​មគ្គ​មាន​អង្គ​៨ បាន​ក៏​កាល​ណា​មាន​សម្មា​ទិដ្ឋិ សេចក្តី​យល់​ត្រូវ​នូវ​លក្ខណៈ​នៃ​សភាវធម៌​ដេល​កំពុង​ប្រាកដ​ជា​អារម្មណ៍​ដែរ ដែល​សតិ​នឹង​ត្រូវ​លើក​ឡើង​ដោយ​ត្រឹម​ត្រូវ​និង​ល្អិត​ជា​សង្ខារក្ខន្ធ តាក់​តែង​ឲ្យ​សតិ​កើត​រលឹក​នូវ​លក្ខណៈ​នៃ​សភាវធម៌​ដែល​កំពុង​​ប្រាកដ​បាន​ត្រឹម​ត្រូវ​ ដូច​ផ្លូវ​ភ្នែក​ដែល​ដែល​កំពុង​ឃើញ​និង​ដឹង​បាន​ខណៈ​ណា​ជាំ​បញ្ញត្តិ​ និង​ខណៈ​ជា​បរមត្ថ​ ផ្លូវ​ត្រចៀក​ ផ្លូវ​ច្រមុះ ផ្លូវ​អណ្តាត ផ្លូវ​កាយ ផ្លូវ​ចិត្ត​ ក៏​ដូច​តែ​គ្នា​។

​ដូច្នោះ មិន​ថា​នឹង​មើល​ទូរទស្សន៍​ ឬ​​ កីឡា​អ្វី​ទេ អាន​កាសែត​ក្តី មើល​គំនូរ​ក្តី ក៏​នឹង​ដឹង​បាន​ថា ខណៈ​ណា​ជា​បញ្ញត្តិ និង​ខណៈ​ណា​ជា​បរមត្ថ​ បើ​មិន​ដូច្នោះ​អាច​នឹង​គិត​ថា រឿង​ក្នុង​ទូរទស្សន៍​ជា​បញ្ញត្តិ តែ​ខណៈ​ដែល​មិន​មែន​រឿង​ក្នុង​ទូ​រទស្សន៍​នោះ​មិន​មែន​បញ្ញត្តិ តែ​សេចក្តី​ពិតហើយ​ទាំង​រឿង​ក្នុង​ទូរទស្សន៍ ទាំង​មិន​មែន​ក្នុង​ទូរទស្សន៍​ក៏​ជាបញ្ញត្តិ​ទាំង​អស់ សូម្បី​តែ​ឈ្មោះ​របស់​លោក​អ្នកគ្រប់​គ្នា​ក៏​ជានាម​បញ្ញត្តិ​ដែរ ជា​ពាក្យ​ដែល​ដាក់​ឡើង​ដើម្បី​ឲ្យ​ដឹង​សំគាល់​ដល់​ចិត្ត ចេតសិក រូប​ណា​ដែល​កើត​រួម​គ្នា​ដេល​សម្មតិឡើង​ជា​ បុគ្គល​នេះ បុគ្គល​នោះប៉ុណ្ណោះ។

​មិច្ឆា​សមាធិដែល​ជា​លោភមូលចិត្ត​ទិដ្ឋិគតវិប្បយុត្ត ផ្សេង​ពី​លោភ​មូល​ចិត្ត​ទិដ្ឋិ​គត​សម្បយុត្ត​ដេល​យល់​ថា​មិច្ឆា​សមាធិ នោះ​ជា​ផ្លូវ​ដេល​នឹង​ធ្វើ​ឲ្យ​ដឹង​ច្បាស់​នូវ​អរិយសច្ច​ធម៌​។ មិច្ឆា​សមាធិ​មាន​ជា​ទូ​ទៅ​ក្នុង​គ្រប់​ប្រទេស​ ព្រោះ​ការ​ធ្វើ​សមាធិ​ខណៈ​ណា​ក៏​ដោយ​ ដេល​មិន​មែន​កុសល​ញាណ​សម្បយុត្ត គឺ​មិន​ប្រកប​ដោយ​បញ្ញា ខណៈ​នោះ​ក៏​ត្រូវ​ជា​មិច្ឆាសមាធិ ។ បើ​អ្នក​ណា​យល់​ថា មិច្ឆា​សមាធិជា​ផ្លូវ​ដេល​នឹង​ធ្វើ​ឲ្យ​សតិ​រលឹក​នូវ​លក្ខណៈ​នៃ​នាម​ធម៌ និង​រូប​ធម៌​បាន​ឆាប់​រហ័ស​ គឺ​ជាការ​យល់​ខុស ព្រោះ សម្មាសតិនឹង​រលឹក​នូ​វ​លក្ខណៈ​នៃ​សភាវធម៌​ដែល​កំពុង​ប្រាកដ​បាន​ត្រឹម​ត្រូ​វ​នោះ​ ក៏​កាល​ណា​យល់​នុវ​លក្ខណៈ​ដែល​ផ្សេង​គ្នា នៃ​នាម​ធម៌ និង រូប​ធម៌ ដេល​កំពុង​ប្រាកដ​ជា​មុន មិន​មែន​អាស្រ័យ​ការ​ធ្វើ​មិច្ឆា​សមាធិ​ជា​មុន​សិន​នោះ​ទេ​…។

ក-​ក្នុង​លក្ខណា​ទិច​តុក្កៈ​ប្រាប់​ថា សមាធិ​ជា​ហេតុ​ជិត​របស់​វិបស្សនា
សុ-​សំ​ដៅ​ដល់​សមាធិ​អ្វី?
ក-​ក៏​គង់​នឹង​ជា​សមាធិ​ទើប​ជាហេតុ​ជិត​
សុ-​ត្រូវ​ជា​សម្មា​សមាធិ​ដែល​កើត​រួម​ជា​មួយ​សម្មាសតិ សម្មា​ទិដ្ឋិ សម្មា​សង្កប្បៈ និង​សម្មា​វាយាមៈ​។

​បញ្ញត្តិ​អារម្មណ៍​ជា​អារម្មណ៍​របស់​ចិត្ត​ក្នុង​ជីវិត​ប្រចាំ​ថ្ងៃ​ ក្នុង​ខណៈ​ដែល​ចិត្ត​មិន​មាន​បរមត្ថ​ធម៌​ជា​អារម្មណ៍​ ព្រោះ​ដូច្នោះ​ល្បង​គិត​មើល​ថា​មួយ​ថ្ងៃ​ៗ​មាន​បញ្ញត្តិ​ជា​អារម្មណ៍​ច្រើន​ឬ​ទេ? តាម​ផ្លូវ​ភ្នែក​ដែល​កំពុង​ឃើញ​ក៏​មាន​រឿង​នៃ​សភាវៈ​ដែល​ប្រាកដ​តាម​ភ្នែក​ តាម​ផ្លូវ​ត្រចៀកដែល​ឮ​ក៏​មាន​រឿង​នៃ​សម្លេង​ដែល​ឮ​ តាម​ផ្លូវ​ច្រមុះ​ដែល​ដឹង​ក្លិន​ក៏​មាន​រឿង​នៃ​ក្លិន​ តាម​ផ្លូវ​អណ្តាត​ដែល​ដឹង​រស​ក៏​មាន​រឿង​នៃ​រស តាម​ផ្លូវ​កាយ​ដែល​ប៉ះ​ខ្ទប់​សម្ផស្ស​ក៏​មាន​រឿង​នៃ​ផោដ្ឋព្វារម្មណ៍​ ក្នុង​មួយ​ថ្ងៃ​ៗ​ ចិត្ត​ដែល​កើត​ឡើង​តាម​ផ្លូវ​ចិត្ត​នោះ​ ដឹង​រូប សម្លេង ក្លិន រស ផោដ្ឋព្វារម្មណ៍ និង​នឹក​គិត​រឿង​រ៉ាវ​ផ្សេង​ៗ​នៃ​អារម្មណ៍​ទាំង​នោះៗ តើ​នឹង​មាន​អារម្មណ៍​ដទៃទៀត​ទេ​​ ក្នុង​មួយ​ថ្ងៃ​ៗ​? ក្រៅ​ពី​បរមត្ថារម្មណ៍ និង​បញ្ញត្តិអារម្មណ៍​ក្នុង​មួយ​ថ្ងៃ​ៗ​ ទាំង​ជាតិ​នេះ ជាតិ​មុន ជាតិ​មុខ គ្រប់​ភូមិ​ គ្រប់​លោក តើ​នឹង​មាន​អារម្មណ៍​ដទៃ​ទៀត​បាន​ឬ​ទេ? មិន​មាន ព្រោះ​អារម្មណ៍​៦ ប៉ុណ្ណោះ ហើយ​ក្នុង​អារម្មណ៍​៦​នេះ ក្រៅ​ពី​បរមត្ថ​ធម៌​ហើយ ជាបញ្ញត្តិ​នោះ​ឯង ដូច្នោះ​ទើប​មិន​មាន​អារម្មណ៍ដទៃ​ទៀត​ឡើយ​។

​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​អរហន្ត​សម្មា​សម្ពុទ្ធ​ តើ​ព្រះ​អង្គ​មាន​បញ្ញត្តិ​ជា​អារម្មណ៍​ឬ​ទេ? ជីវិត​ប្រចាំ​ថ្ងៃ​នៃ​គ្រប់​សត្វ បុគ្គល​នោះ កាលណា​ចក្ខុ​ទ្វារវិថី​ចិត្ត​រលត់​អស់​ហើយ ភវង្គ​ចិត្ត​កើត​ខ័ណ្ឌ ហើយ​មនោ​ទ្វារ​វិថី​ចិត្ត​ក៏​មាន​បរមត្ថ​អារម្មណ៍​តែ​មួយ​ ដូច​នឹង​ផ្លូវ​ចក្ខុ​ទ្វារ​វិថីចិត្ត​ ដែល​ទើប​រលត់​ទៅ​នោះ​វារៈ​១ ហើយ​កាល​ណា​ភវង្គ​ចិត្ត​កើត​ខ័ណ្ឌ​ហើយ​ មនោ​ទ្វារ​វិថី​ចិត្ត​ដេល​កើត​បន្ត​ ក៏​នឹក​គិត​រូប​រាង​សណ្ឋាន​របស់​សភាវៈ​ដែល​ប្រាកដ​តាម​ផ្លូវ​ភ្នែក​ជា​រូប​រាង​មួយ​ប្រភេទ​ដែល​កើត​ជា​មួយ​ធាតុ​ដី ទឹក ភ្លើង​ ខ្យល់។ ដក​ពណ៌​ចេញ​ពី​ដី ទឹក​ ភ្លើង​ ខ្យល់​ តើ​បាន​ទេ? មិន​បាន​ឡើយ ព្រោះ​ទីណា​ក៏​ដោយ​តែ​មាន​មហា​ភូត​រូប​៤ ទី​នោះ​ត្រូវ​មាន​រូប​ពណ៌(វណ្ណៈ) ក្លិន រស​ ឱជា នៅ​រួម​ជា​មួយ​ បំ​បែក​ចេញ​ពី​គ្នា​មិនបាន​ឡើយ។ កាល​ណា​ដក​យក​ពណ៌​ចេញ​ពី​មហា​ភូត​រូប​មិន​បាន ពណ៌​ក៏​ប្រាដក​ឲ្យ​ឃើញ​តាម​ផ្លូវ​ភ្នែក និង​សញ្ញា​ចាំសំគាល់​ជា​រូប​រាង​សណ្ឋាន ឲ្យ​ដឹង​នូវ​បញ្ញត្តិ​ថា សភាវៈ​ដែល​ប្រាកដ​ឲ្យ​ឃើញ​នោះ​ជា​អ្វី? បើ​មិន​មាន​ពណ៌​សោះ​ទេ ដក​ពណ៌​ចេញ​ពី​មហា​ភូត​រូប​អស់​ តើ​នឹង​ឃើញ​ជា​មនុស្ស សត្វ វត្ថុ របស់​របរ​ផ្សេងៗ​បាន​ឬ​ទេ? សូម្បី​ចិត្ត​ក៏​កើត​ឡើង​ដឹង​អារម្មណ៍​តាម​ផ្លូវ​ភ្នែក​មិន​បាន​ឡើយ ព្រោះ​មិន​មាន​សភាវៈ​ដែល​ខ្ទប់​ចក្ខុ​បសាទ​។

​ដូច្នោះ​ ព្រះ​អរហន្ត​សម្មាសម្ពុទ្ធ​ជាម្ចាស់ តើ​ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​មាន​បញ្ញត្តិ​ជា​អារម្មណ៍​ឬ​ទេ? គឺ​ត្រូវ​តែ​មាន។ ការ​ស្តាប់​ព្រះ​ធម៌​នោះ ត្រូវ​ពិចារណា​ហេតុ​ផល​របស់​សភាវធម៌​ប្រកប​ផង អារម្មណ៍​មាន​ពីរយ៉ាង គឺ​ បរមត្ថធម៌ និង បញ្ញត្តិ ខណៈ​ណា​ដែល​មិន​មាន​បរមត្ថ​ធម៌​ជា​អារម្មណ៍​ ខណៈ​នោះ​ត្រូវ​មាន​បញ្ញត្តិ​ជា​អារម្មណ៍​ ដែល​ពោល​ជ្រំ​ហើយ​ជ្រំ​ទៀត​ជា​រឿយៗ​នេះ​ ក៏​ដើម្បី​ឧ​បការៈ​ឲ្យ​សតិ​រលឹក​នូវ​លក្ខណៈ​របស់​សភាវធម៌ដែល​កំពុង​ប្រាកដ​ឲ្យ​បាន​ត្រឹម​ត្រូវ​ថា ក្នុង​ខណៈ​ដែល​មាន​សភាវៈ​កំពុង​ប្រាកដ​តាម​ផ្លូវ​ភ្នែក​ជា​ពណ៌​វណ្ណៈ​ផ្សេងៗនោះ​ កាល​ពណ៌​បែក​ពី​មហា​ភូត​រូប​មិន​បាន ពណ៌​ដែល​កើត​ជា​មួយ​នឹង​មហាភូតរូប​ទើប​ប្រាកដ​ឲ្យ​ឃើញឡើង​ជា​បញ្ញត្តិ​ផ្សេង​ៗ​ កាល​ណា​សតិបដ្ឋាន​កើត ក៏ញែក​បំ​បែក​រលឹក​ពិចារណាសង្កេត​ដឹង​បាន​ត្រឹម​ត្រូវ​ថា សភាវៈ​ដែល​​កំ​ពុង​ប្រាកដ​ជា​ពណ៌​វណ្ណៈផ្សេង​ៗ​នោះ ជា​សភាវ​ធម៌​មួយ​បែប​ដែល​​ប្រាកដ​តាម​ភ្នែក​ និង​ខណៈ​ដែល​ដឹង​ថា​សភាវៈ​ដែល​ប្រាកដ​តាម​ផ្លូ​វភ្នែក​ជា​អ្វី​ៗនោះ ក៏​គឺ​ជា​វិថី​ចិត្ត​ដែល​ដឹង​តាម​មនោ​ទ្វារ​។

នៅ​មាន​ត…

About វណ្ណគុត្តត្ថេរ

ព្យាយាម​រស់​តាម​ធម្មជាតិ​។ ចិត្ត​គឺ​ជា​ប្រភព​នៃ​សេចក្តី​សុខ​និង​ទុក្ខ ចូរ​ព្យាយាម​រក្សា​ចិត្ត​ឲ្យ​ស្ថិត​ក្នុង​សភាព​ក្សេម​ក្សាន្ត​ចុះ!
This entry was posted in បញ្ញត្តិ និង បរមត្ថ and tagged , . Bookmark the permalink.

2 Responses to បញ្ញត្តិ និង បរមត្ថ (៨)

  1. Pingback: គេហទំព័រ វត្តបុញ្ញក្ខេត្តារាម (ទួលទ្រាត្បួង) | wattoultrea

  2. Pingback: ព្រះពុទ្ធសាសនា |

ឆ្លើយ​តប

Fill in your details below or click an icon to log in:

ឡូហ្កូ WordPress.com

អ្នក​កំពុង​បញ្ចេញ​មតិ​ដោយ​ប្រើ​គណនី WordPress.com របស់​អ្នក​។ Log Out / ផ្លាស់ប្តូរ )

រូប Twitter

អ្នក​កំពុង​បញ្ចេញ​មតិ​ដោយ​ប្រើ​គណនី Twitter របស់​អ្នក​។ Log Out / ផ្លាស់ប្តូរ )

រូបថត Facebook

អ្នក​កំពុង​បញ្ចេញ​មតិ​ដោយ​ប្រើ​គណនី Facebook របស់​អ្នក​។ Log Out / ផ្លាស់ប្តូរ )

Google+ photo

អ្នក​កំពុង​បញ្ចេញ​មតិ​ដោយ​ប្រើ​គណនី Google+ របស់​អ្នក​។ Log Out / ផ្លាស់ប្តូរ )

កំពុង​ភ្ជាប់​ទៅ​កាន់ %s