បណ្ណសារ ប្រចាំខែ៖ ខែ​ឧសភា 2010

ទេវទូតទាំងបួន

(ការរចនារូបភាពអំពីទេវទូតទាំងបួន ខុសប្លែកគ្នាទៅតាមចិន្តនាការរបស់វិចិត្រករ ប៉ុន្តែ អត្ថន័យរបស់រូបភាពបញ្ជាក់ពីការឃើញមនុស្សចាស់ឈឺស្លាប់ និងភេទអ្នកបួស ដូចគ្នា) ក្នុងការកសាងនូវបារមីរបស់ព្រះពោធិសត្វ ដើម្បីឲ្យបានត្រាស់ជាព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ ត្រូវចំណាយពេលវេលាយូរអង្វែងវែងឆ្ងាយ ច្រើនជាតិកំណើតណាស់។ មុននឹង បានត្រាស់ជាព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធមួយអង្គៗ ព្រះពោធិសត្វត្រូវបំពេញបារមីទាំង៣០ ឲ្យបានគ្រប់គ្រាន់ទើបអាចឈានចូលដល់ការត្រាស់ដឹងនូវសម្មាសម្ពោធិញ្ញាណ បាន។ មិនមែនបានត្រាស់ដោយចៃដន្យឬដោយអំណាចខាងក្រៅណាមួយមក បណ្តាលឡើយ។ គ្រប់យ៉ាងកើតឡើងពីបុញ្ញសម្ភាររបស់ព្រះអង្គទាំងអស់។ តាមការសិក្សាក្នុងពុទ្ធប្រវត្តិយើងឃើញថា ក្នុងជាតិចុងក្រោយរបស់ព្រះសម្មា សម្ពុទ្ធ នៅពេលដែលព្រះអង្គទ្រង់ប្រសូតភ្លាម ព្រះអង្គទ្រង់ប្រកាសខ្លួនថាជាបុគ្គល ប្រសើរជាងគេក្នុងលោក ជាបុគ្គលចម្បងជាងគេក្នុងលោក និងទ្រង់ប្រកាសថា ជាតិនេះជាជាតិចុងក្រោយរបស់ព្រះអង្គ អំណើះតទៅព្រះអង្គលែងកើតទៀតហើយ។ ក្នុងជីវិតជាព្រះអង្គម្ចាស់មួយអង្គក្នុងត្រកូលសក្យវង្សនាក្រុងកបិលពស្តុ ព្រះអង្គទ្រង់ សោយសុខក្នុងរាជសម្បិត្តដែលហែហមអមដោយស្រីស្នំក្រមការ តូរ្យតន្ត្រីសិល្បៈ នានាសុទ្ធសឹងតែជាគ្រឿងបំប៉នកាមគុណឲ្យភ្លើតភ្លើនទៅក្នុងលោកិយវិស័យ។ បើទុកជាយ៉ាងនេះក៏ដោយ ដោយពេលវេលា និងបារមីនៃការត្រាស់ដឹងជាព្រះ សម្មាសម្ពុទ្ធត្រូវមកដល់ ធ្វើឲ្យព្រះអង្គចេះតែមានអារម្មណ៍ប្លែកៗ នឿយណាយ ពីកាមសុខទាំងនោះ … Continue reading

បានផ្សាយ​ក្នុង ព្រះពុទ្ធ, ព្រះពុទ្ធសាសនា, វប្បធម៌ទូទៅ | មតិ 4

ទ្រព្យគង់ត្បិតរក្សា

«ឧដ្ឋាតា កម្មនេយ្យសុ អប្បមត្តោវិធានវា សមំ កប្បេតិ ជីវតំ សម្ផតិ អនុក្ខតិ។» “អ្នកមានព្យាយាមរវាសរវៃក្នុងតួនាទីការងារមិនប្រមាទ ចូលចិត្តចាត់ការ ចិញ្ចឹមជីវិតស្មើៗគ្នា ទើបរក្សាទ្រព្យដែលរកទុកមកបាន។” [ពុទ្ធវចនៈ] អ្នកមានព្យាយាមរវាសរវៃក្នុងតួនាទី គឺអ្នកមានសេចក្តីប្រឹងប្រែង រហ័សរហួន ញាប់ដៃញាប់ជើង ទៀងទាត់ម៉ត់ចត់ធ្វើការមិនដាច់ ធ្វើហើយធ្វើទៀត ស្រឡាញ់ពេញចិត្តស្អិតជាប់ក្នុងតួនាទីការងារ គឺបើស្ថិតនៅក្នុងមុខតំណែង នាទីការងារអ្វីក៏ស្គាល់នាទីការងាររបស់ខ្លួន បើជាកសិករ, កម្មករ ក៏រវៀស រវៃក្នុងកសិកម្ម ហត្ថកម្មបើជាពាណិជ្ជករ ក៏ប្រឹងប្រែងញាប់ដៃញាប់ជើងក្នុង ពាណិជ្ជកម្ម បើជាអ្នករាជការ គឺបើស្ថិតនៅក្នុងតួនាទីការងារអ្វី ក៏ឃ្មាតខ្មីប្រឹង ប្រែងក្នុងមុខការងារតួនាទីនោះ មិនមានប្រមាទគឺមិនធ្វេសប្រហែស ប្រុងប្រយ័ត្នមិនឲ្យភ្លាំងភ្លាត់ បាត់បង់ខូចខាត ទាំងចូលចិត្តចាត់ការដែលត្រូវ ចាត់ចែងយ៉ាងណាឲ្យបានរៀបរយចម្រើនកើនឡើង។ ប៉ុណ្ណោះក៏នៅមិន ទាន់គ្រប់គ្រាន់ទេ … Continue reading

បានផ្សាយ​ក្នុង ព្រះពុទ្ធសាសនា, ព្រះពុទ្ធោវាទ | មតិ 6

លះខ្ជិលបានពិត ជីវិតរុងរឿង

ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធទ្រង់ត្រាស់ថា «កោសជ្ជំ ភយតោ ទិស្វា វិរិយារម្ភញ្ច ខេមតោ អារទ្ធវីរិយោ ហោថ ឯសា ពុទ្ធានុសាសនី។» ប្រែថាៈ អ្នកទាំងឡាយឃើញ សេចក្តីខ្ជិលថាជាភ័យ ទាំងឃើញការប្រារព្ធសេចក្តីសេចក្តីព្យាយាមជាធម៌ក្សេម (ចាកភ័យ) ចូរប្រារព្ធសេចក្តីព្យាយាមចុះ នេះជាពាក្យប្រៀនប្រដៅរបស់ព្រះពុទ្ធ។

បានផ្សាយ​ក្នុង ព្រះពុទ្ធសាសនា, ព្រះពុទ្ធោវាទ, វប្បធម៌ទូទៅ | មតិ​មួយ​

សេចក្តីអត់ធន់ ជាទម្ងន់នៃគុណធម៌

ព្រះបរមគ្រូជាម្ចាស់ទ្រង់ត្រាស់សំដែងថាៈ «ញាតិមិត្តា សហជ្ជា ច បរិវជ្ជេតិ កោធនំ» បានសេចក្តីថា ញាតិមិត្តទាំងឡាយតែងចៀស វាងនូវបុគ្គលហៃក្រោធ គឺមនុស្សចិត្ត ស្រាលឆាប់ខឹង។ សេចក្តីក្រោធខឹងជាកិលេសធម៌(១) ហើយជាបហានធម៌(២)ត្រូវ កំចាត់បង់ឲ្យអស់ពីខន្ធសន្តាន។ ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធជាម្ចាស់ទ្រង់ត្រាស់ថាៈសម្លាប់សេចក្តី ក្រោធបានទើបដេកជាសុខ។ សម្លាប់សេចក្តីក្រោធបានទើបមិនសោយសោក។ សេចក្តី្ក ក្រោធនេះកើតឡើងព្រោះមិនមានសេចក្តីអត់ធន់ តែងចម្រើនឡើង ទោះបីតិចក៏ទៅជា ច្រើនបាន។ អ្នកក្រោធជាមនុស្សមានសម្បុរអាក្រក់។ ចូរហាមឃាត់ចិត្តកុំឲ្យសេចក្តីក្រោធ គ្របសង្កត់បាន។ (១) កិលេសធម៌ = ធម៌ជាគ្រឿងនាំឲ្យសៅហ្មង (២) បហានធម៌ = ធម៌ដែលត្រូវលះចេញ (បានន័យថា សេចក្តីក្រោធជាធម្មជាតិដែលមិនត្រូវសន្សំទុកក្នុងចិត្ត)

បានផ្សាយ​ក្នុង ព្រះពុទ្ធសាសនា, ព្រះពុទ្ធោវាទ, វប្បធម៌ទូទៅ | មតិ 2